LBO6 Academy · Roy's persoonlijke lesboek

Grip op de
gitaarhals.

Van losse patronen naar bewuste muziek. 30 praktische lessen voor bluesrock, twee gitaren en je eigen nummers.

20 minuten per les · Op jouw tempo · Inclusief interactieve hals

Begin klein. Maak muziek.

Dit is een zelfstandig, origineel oefenboek. Je leert tonen vinden, akkoorden bouwen en solo’s verbinden met de begeleiding. Geen notenbalk nodig. Theorie wordt pas bruikbaar als je haar ook hoort en speelt.

Elke dag 20 minuten
3 min herhalen · 5 min lezen en zoeken · 7 min spelen · 5 min toepassen met twee gitaren.
Jouw vaste kijkrichting
Fret 1 rechts, fret 12 links. Dikke lage E boven; dunne hoge e onder. De open snaar staat helemaal rechts.
Jouw route
1–7: tonen · 8–14: triads · 15–21: hals en solo · 22–30: blues en eigen muziek.

Greepcijfers zoals 320003 lees je van dikke E naar dunne e. Triads met drie cijfers staan expliciet in de volgorde G/B/e. Dit zijn greeplijsten, geen conventionele tablatuur. 0 = open snaar, x = niet aanslaan. Engels B heet in sommige systemen H; hier gebruiken we B.

Je interactieve gitaarhals

Kies een verzameling en tik op een toon om hem te horen. De rode cirkels zijn de grondtoon. Geluid is een eenvoudige oefenklank.

Kies een toon op de hals.
Rood = grondtoonGroen = overige tonenFret 12 ← fret 1 · 0 open →

Jouw 30 dagen

Vink een les af zodra je de opdracht rustig kunt uitvoeren. Herhalen telt ook als vooruitgang. Je voortgang wordt waar mogelijk op dit apparaat bewaard; hij synchroniseert niet automatisch.

DAG 01 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Je ankers: E en A

De open snaren heten van dik naar dun E–A–D–G–B–e. Eén fret is één halve toon. Op fret 12 begint hetzelfde patroon een octaaf hoger.

3 minuten · Terughalen

Stem je gitaar in E–A–D–G–B–e en speel één bekend akkoord rustig.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Speel op de dikke E: open E, fret 3 G, fret 5 A, fret 7 B, fret 8 C, fret 10 D en fret 12 E. Zeg de naam vóór je speelt.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Gitaar 1 speelt telkens vier rustige tellen G en dan vier tellen Em. Gitaar 2 zoekt alleen G op E3 en E op E0 of E12.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Welke toon ligt op de dikke E, fret 8?

C. De toonreeks is E F F♯ G G♯ A B♭ B C C♯ D E♭ E.

DAG 02 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Hele en halve stappen

Tussen E–F en B–C zit één fret. Tussen de overige opeenvolgende stamtonen zitten twee frets. ♯ verhoogt één fret; ♭ verlaagt één fret. F♯ en G♭ klinken op een gelijkgestemde gitaar hetzelfde.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Speel de stamtonen op de A-snaar: A0, B2, C3, D5, E7, F8, G10, A12. Doe dit heen en terug.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Zoek de grondtonen van G–C–D–Em: E3, A3, A5, E0. Laat een tweede gitaar de akkoorden spelen.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Waar vind je C op de A-snaar?

Fret 3. B ligt op fret 2; B naar C is een halve toon.

DAG 03 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Octaven verbinden

Een octaaf is dezelfde toonnaam hoger of lager. Van de E-snaar naar de D-snaar ga je twee frets omhoog. Van A naar G ook. Bij D naar B zijn het drie frets, door de afwijkende stemming van de B-snaar.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Zoek G op E3, D5 en B8. Speel vervolgens C op A3 en G5. Controleer met het halsdiagram.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Speel G–C–D–Em als losse grondtonen en beantwoord elke lage toon met een hoger octaaf.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Waar ligt het octaaf van G op E3, op de D-snaar?

D-snaar fret 5.

DAG 04 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Intervallen horen

Een interval is de afstand tussen twee tonen. Vanaf G is B de grote terts (4 halve tonen), B♭ de kleine terts (3), D de kwint (7) en E de grote sext (9). De terts bepaalt mede majeur of mineur.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Speel op de dikke E achtereenvolgens G3–B7, G3–B♭6 en G3–D10. Luister naar het verschil en zing de tweede toon na.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Gitaar 1 houdt G aan. Gitaar 2 speelt G–B–D. Wissel daarna naar Gm met G–B♭–D.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Hoeveel halve tonen heeft een reine kwint?

Zeven. G naar D is bijvoorbeeld zeven frets.

DAG 05 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

De majeurtoonladder

De majeurformule is heel–heel–half–heel–heel–heel–half: 2–2–1–2–2–2–1 frets. G majeur bevat G A B C D E F♯. Het cijfer 1 is G, 3 is B en 5 is D.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Speel op de dikke E: 3–5–7–8–10–12–14–15. Dit is een leeroefening op één snaar; speel langzaam zonder grote sprongen te forceren.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Gitaar 1 speelt G–C–D–G. Gitaar 2 kiest per akkoord één rusttoon: G, C, D en G. Vul aan met tonen uit G majeur.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Welke toon maakt G majeur anders dan C majeur?

F♯. C majeur heeft F; G majeur heeft F♯.

DAG 06 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

E mineur en G majeur

E natuurlijk mineur bevat E F♯ G A B C D. Dit zijn dezelfde tonen als G majeur, maar E voelt als thuis. De begeleiding en je eindnoten bepalen hoe de verzameling klinkt.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Speel E0–F♯2–G3–A5–B7–C8–D10–E12 op de dikke E. Eindig vier keer duidelijk op E.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Speel eerst over G–C–D–G en daarna over Em–C–Am–Em. Gebruik dezelfde tonen, maar verander de eindtoon naar G of E.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Zijn G majeur en E mineur hetzelfde akkoord?

Nee. Ze delen hun toonladdertonen; G majeur is G–B–D en Em is E–G–B.

DAG 07 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Herhaling: vind je weg

Deze week draaide om toonnamen, octaven en afstanden. Je hoeft nog niet elke fret direct te weten. Gebruik herkenningspunten en leid de rest af.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Zoek zonder diagram G, C, D en E op de twee dikste snaren. Zoek daarna van twee tonen een octaaf. Controleer pas achteraf.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Speel vier rondes G–C–D–Em. Ronde 1 grondtonen, ronde 2 octaven, ronde 3 twee tonen per maat, ronde 4 vrije herhaling.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Noem de tonen van G majeur.

G A B C D E F♯. Herhaal dag 1–6 als meer dan twee tonen nog onzeker voelen.

DAG 08 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Akkoorden bouwen met 1–3–5

Een drieklank of triad bevat grondtoon, terts en kwint. G is G–B–D. C is C–E–G. D is D–F♯–A. Em is E–G–B. Mineur heeft een kleine terts.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Speel de complete G-triad op G4, B3 en e3. De tonen zijn B–D–G. Sla elke snaar apart aan, zeg de toon en speel ze daarna samen.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Gitaar 1 speelt open G. Gitaar 2 speelt alleen G4–B3–e3. Luister hoe de kleine greep het volledige akkoord ondersteunt.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Welke drie verschillende tonen vormen Em?

E–G–B. Een greep met alleen E en B is geen volledige mineurtriad.

DAG 09 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Vier triads naast elkaar

Op de drie dunste snaren kun je hele akkoorden met drie noten spelen. De volgorde in deze les is altijd G-snaar, B-snaar, hoge e. G: 4–3–3. C: 5–5–3. D: 7–7–5. Em: 4–5–3.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Speel iedere greep vier tellen. Controleer dat alleen de drie bedoelde snaren klinken. G=B–D–G; C=C–E–G; D=D–F♯–A; Em=B–E–G.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Speel met twee gitaren G–C–D–Em: gitaar 1 open akkoorden; gitaar 2 deze triads op tel 2 en 4.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Waarom zijn G en C hier verschillend, ondanks dezelfde hoge G?

G bevat B en D; C bevat C en E. Eén gedeelde toon maakt akkoorden niet gelijk.

DAG 10 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Omkeringen

Bij een omkering ligt een andere akkoordtoon onderaan. G–B–D, B–D–G en D–G–B blijven alle drie G majeur. De bas en klankligging veranderen.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Speel G-triads op G/B/e: 4–3–3, 7–8–7 en 12–12–10. De tonen zijn B–D–G, D–G–B en G–B–D.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Gitaar 1 houdt G aan. Gitaar 2 wisselt om de maat van omkering, eerst laag naar hoog en dan terug.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Wordt G mineur door een andere laagste toon?

Nee. Daarvoor moet B veranderen naar B♭; alleen de volgorde veranderen is een omkering.

DAG 11 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Stemmen zo weinig mogelijk bewegen

Voice leading betekent dat je afzonderlijke akkoordtonen met kleine stappen verbindt. Dat maakt een tweede gitaarpartij vloeiend. Gemeenschappelijke tonen mag je laten liggen.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Wissel G 4–3–3 naar Em 4–5–3 op G/B/e. G4=B en e3=G blijven staan; alleen B3=D gaat naar B5=E.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Speel G–Em–C–D met de triads van dag 9. Laat een tweede gitaar de grondtonen ondersteunen.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Welke twee tonen delen G en Em?

G en B. G heeft daarnaast D; Em heeft E.

DAG 12 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Septiemakkoorden

Een septiemakkoord voegt een vierde toon toe. G7 is G–B–D–F; Gmaj7 is G–B–D–F♯. Em7 is E–G–B–D. Het verschil tussen 7 en maj7 hoor je duidelijk.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Speel G7 320001, Gmaj7 320002 en Em7 022030. Greepcijfers lopen van dikke E naar dunne e; 0=open en x=niet spelen.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Gitaar 1 speelt G7–C–G7–D7. Gitaar 2 zoekt de toegevoegde F van G7 op e1 en lost die bij C op naar E op e0.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Welke toon onderscheidt G7 van Gmaj7?

F tegenover F♯.

DAG 13 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Akkoorden uit een toonsoort

In G majeur zijn de diatonische drieklanken: G, Am, Bm, C, D, Em, F♯dim. Hun trappen zijn I ii iii IV V vi vii°. De kleine letters betekenen mineur.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Speel I–V–vi–IV: G–D–Em–C. Speel daarna vi–IV–I–V: Em–C–G–D. Gebruik vier tellen per akkoord.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Schrijf een eigen volgorde met vier akkoorden uit deze verzameling. Gitaar 2 kiest op iedere eerste tel een akkoordtoon.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Wat is de IV in G majeur?

C. Tel G(1), A(2), B(3), C(4).

DAG 14 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Herhaling: kleine grepen, grote klank

Combineer drieklanken, omkeringen en akkoordtrappen. Snel wisselen is minder belangrijk dan drie heldere noten en weten wat je speelt.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Speel de vier triads van dag 9 zonder tabel. Controleer één voor één de tonen. Speel daarna G in de drie omkeringen van dag 10.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Neem vier rondes G–D–Em–C op met gitaar 1. Speel met gitaar 2 eerst triads en daarna losse akkoordtonen.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Welke tonen horen bij D majeur?

D–F♯–A. F zonder kruis maakt het D mineur.

DAG 15 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

CAGED: vijf vormen, één akkoord

CAGED verbindt de open vormen C, A, G, E en D over de hals. Door een vorm te verschuiven verandert de grondtoon. Gesloten vormen gebruiken een vinger of barré in plaats van de topkam.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Vergelijk open C x32010 met C in A-vorm x35553 en C in E-vorm 8-10-10-9-8-8. Speel alleen wat ontspannen lukt; drie tonen uit de vorm zijn ook bruikbaar.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Gitaar 1 speelt open C. Gitaar 2 speelt een C-triad op G5–B5–e3 en vindt die tonen in x35553 terug.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Is CAGED een aparte toonladder?

Nee. Het is een manier om akkoordvormen en hun omgeving op de hals te verbinden.

DAG 16 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

E-vorm en A-vorm verschuiven

Een E-vorm majeur heeft zijn laagste grondtoon op de dikke E; een A-vorm op de A-snaar. G in E-vorm is 355433. C in A-vorm is x35553. Dezelfde fret betekent dus niet hetzelfde akkoord.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Speel G 355433 en A 577655. Speel daarna C x35553 en D x57775. Als een barré lastig is: speel de bovenste drie snaren.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Gitaar 1 speelt G–C–D–G. Gitaar 2 gebruikt telkens alleen de drie dunste snaren uit de gesloten vorm.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Welke majeurtoon krijg je met de E-vorm op fret 5?

A majeur, omdat de grondtoon op de dikke E, fret 5, A is.

DAG 17 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

G majeur pentatonisch

De majeurpentatoniek gebruikt 1–2–3–5–6. In G: G A B D E. Geen C en F♯. Dat geeft vijf bruikbare tonen, maar de begeleiding blijft bepalen waar je het mooist eindigt.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Speel het patroon uit de pentatoniekkaart: E3/5, A2/5, D2/5, G2/4, B3/5, e3/5. Begin langzaam en eindig op G.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Over G–C–D–Em gebruik je eerst alleen G A B D E. Land bij G op G/B/D, bij C liefst op G of E, bij D op D/A en bij Em op E/G/B.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Welke tonen bevat G majeur pentatonisch?

G–A–B–D–E. E mineur pentatonisch gebruikt dezelfde tonen met E als centrum.

DAG 18 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

E mineur pentatonisch

E mineur pentatonisch is E G A B D: 1–♭3–4–5–♭7. Het bekende open patroon is E0/3, A0/2, D0/2, G0/2, B0/3 en e0/3.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Speel omhoog in tweetallen per snaar en omlaag terug. Speel daarna alleen groepjes van drie tonen en laat telkens één tel rust.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Gitaar 1 speelt Em–C–G–D. Gitaar 2 maakt korte antwoorden met E G A B D, met een andere eindtoon per akkoord.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Kun je dezelfde verzameling ook bij G majeur gebruiken?

Ja. Dan heet de verzameling G majeur pentatonisch; de muzikale nadruk verschuift.

DAG 19 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Twee posities verbinden

Een patroon is een hulpmiddel, geen hek. Verbind posities met gedeelde tonen en slides. De hoge e heeft G3, A5, B7, D10, E12 en G15.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Speel op de hoge e 3–5–7, pauze, 7–10–12, pauze, 12–10–7–5–3. Gebruik slides alleen als de toon helder blijft.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Gitaar 1 speelt G–Em. Gitaar 2 begint een frase onder fret 5 en eindigt boven fret 7. Eindig op G bij G en E bij Em.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Welke toon ligt op de hoge e, fret 10?

D. De hoge en lage E-snaar hebben dezelfde toonnamen op dezelfde frets.

DAG 20 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Akkoordtonen als landingsplek

Een toonladder geeft een voorraad; akkoordtonen geven richting. Over G–C–D–Em kun je G majeur gebruiken en per akkoord op 1, 3 of 5 landen.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Speel op de eerste tel G bij G, E bij C, F♯ bij D en E bij Em. Voeg vóór iedere landingsnoot één of twee andere tonen uit G majeur toe.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Gitaar 1 herhaalt G–C–D–Em. Gitaar 2 gebruikt als landingsplekken e3, e0, e2 en e0. Houd de laatste toon twee tellen vast.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Welke belangrijke D-akkoordtoon ontbreekt in G majeur pentatonisch?

F♯, de grote terts van D. Voeg deze bewust toe om het D-akkoord duidelijk te laten horen.

DAG 21 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Herhaling: een solo met richting

Een goede solo hoeft niet veel noten te hebben. Ritme, rust, herhaling en een passende eindtoon maken een korte frase herkenbaar.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Maak één frase van maximaal vier tonen. Herhaal haar drie keer en verander alleen de laatste toon. Speel op 60–70 bpm.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Maak acht maten over G–C–D–Em, twee rondes. Eerste ronde laag, tweede ronde hoger. Laat minstens twee volledige tellen rust in elke ronde.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Wat doe je als een toon niet lekker klinkt?

Luister naar het akkoord en beweeg naar een nabije akkoordtoon. Een minder rustige toon kan als korte doorgang wel werken.

DAG 22 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Blues: majeurakkoord, mineurkleur

Over een blues in A worden vaak A7, D7 en E7 gespeeld. A mineur pentatonisch (A C D E G) geeft de bekende blueskleur. C wringt met C♯ van A7: die spanning is onderdeel van de stijl.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Leer de A-mineurbox op fret 5: E5/8, A5/7, D5/7, G5/7, B5/8, e5/8. Speel één noot per klik.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Gitaar 1 speelt A7–D7–A7–E7. Gitaar 2 speelt korte frases uit A mineur pentatonisch. Laat C als kleur horen en eindig eerst op A of E.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Is A mineur pentatonisch zonder meer de meest rustige keuze over ieder A-majeurlied?

Nee. De mineurterts C botst met C♯; dat past vaak bij blues, maar niet automatisch bij elke majeurcontext.

DAG 23 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Het twaalfmatenschema

Een basisblues in A is: A7 A7 A7 A7 | D7 D7 A7 A7 | E7 D7 A7 E7. Elke naam is één maat van vier tellen. De laatste E7 leidt terug naar A7.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Speel het hele schema op 60 bpm. Tel de maten hardop. Gebruik A7 x02020, D7 xx0212 en E7 020100.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Gitaar 1 speelt het schema. Gitaar 2 speelt alleen op de eerste tel de grondtoon: A op E5, D op A5, E op A7. Wissel daarna rollen.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Welk akkoord staat in maat 9 van dit basisschema?

E7. Variaties bestaan, maar in dit oefenschema is maat 9 E7.

DAG 24 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Vraag en antwoord

Maak een korte muzikale vraag van twee maten en antwoord in de volgende twee. Herhaal een ritme zodat de luisteraar verband hoort. Rust hoort bij de frase.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Speel als vraag op B/e: B5(E), B8(G), e5(A), rust. Antwoord: e8(C), e5(A), B8(G), B5(E), eindig op G6(C♯) bij A7 als extra kleur.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Gitaar 1 speelt twee maten A7; gitaar 2 speelt de vraag. In de volgende twee maten speelt gitaar 2 het antwoord. Wissel wie de melodie maakt.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Waarom C♯ als eindtoon bij A7 proberen?

C♯ is de grote terts van A7 en maakt het akkoord duidelijk hoorbaar. Hij ligt buiten A mineur pentatonisch.

DAG 25 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Bluesnoot en expressie

A blues voegt E♭ toe aan A mineur pentatonisch: A C D E♭ E G. Gebruik de bluesnoot meestal kort als doorgang tussen D en E. Een bend is alleen raak als de doeltoon klopt.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Speel G7(D)–G8(E♭)–G9(E) en terug. Vergelijk met een slide van G7 naar G9. Speel zonder bend tot je het doel kunt zingen.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Gitaar 1 houdt A7 aan. Gitaar 2 gebruikt maximaal één bluesnoot per frase. Laat daarna ruimte voor de zang.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Welke extra toon maakt van A mineur pentatonisch de zesnotige bluesladder?

E♭, de verlaagde kwint. Niet te verwarren met E, de reine kwint.

DAG 26 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Transponeren zonder opnieuw beginnen

Transponeren betekent alles evenveel verhogen of verlagen. A-blues naar C-blues gaat drie halve tonen omhoog. A7–D7–E7 wordt C7–F7–G7. De A-mineurbox op fret 5 schuift naar fret 8 voor C mineur.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Speel een frase in A op frets 5–8 en herhaal die drie frets hoger. Gebruik een patroon zonder open snaren, zodat alles kan meeschuiven.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Gitaar 1 speelt C7–F7–G7. Gitaar 2 speelt C mineur pentatonisch: C E♭ F G B♭. Gebruik dezelfde ritmiek als in A.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Hoeveel frets schuift een gesloten patroon van G naar A?

Twee omhoog. Open snaren schuiven niet vanzelf mee; vervang die door gefrette tonen.

DAG 27 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Op gehoor: zing vóór je zoekt

Op gehoor spelen begint klein. Zing een korte frase, zoek de eerste toon en bepaal of de volgende hoger, lager of gelijk is. Controleer op je instrument; gissen zonder luisteren helpt minder.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Speel G–A–B–A–G op één snaar, zing na en draai je blik weg. Zoek daarna op de B-snaar dezelfde melodie: 8–10–12–10–8.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Gitaar 1 speelt drie tonen uit G majeur pentatonisch. Gitaar 2 zingt ze na en zoekt ze. Begin met G, A en B en voeg pas later D en E toe.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Wat oefen je eerst: een heel nummer of drie herkenbare tonen?

Drie herkenbare tonen. Breid de frase uit zodra je richting en afstanden hoort.

DAG 28 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Een eigen bluesrockriff

Een riff is een kort herkenbaar patroon met een duidelijk ritme. Begin met grondtoon, kwint en kleine septiem; voeg pas daarna kleur toe. Een tweede gitaar hoeft de riff niet te verdubbelen.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Maak acht achtsten op de A-snaar: 0–0–3–0–5–3–0–rust. De tonen zijn A A C A D C A. Speel recht; probeer daarna een shufflegevoel.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Gitaar 1 speelt de riff zacht gedempt. Gitaar 2 speelt A7 op tel 2 en 4. Laat bij zang de tweede gitaar slechts één kort antwoord aan het einde van vier maten spelen.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Welke toon geeft deze riff zijn mineurblueskleur?

C, de kleine terts van A. Houd de spanning met C♯ in A7 bewust in je oor.

DAG 29 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Bouw een eigen nummer

Vorm geeft losse ideeën een plek. Maak een intro van 4 maten, een couplet van 8 maten, een refrein van 8 maten en een solo van 12 maten. Contrast kan uit ritme, register en dynamiek komen.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Kies voor het couplet Em–C–G–D, tweemaal. Refrein: G–D–C–G, tweemaal. Intro: twee maten Em, één C, één D. Dit is een nieuw oefenidee, geen vastgelegde versie van een bestaand nummer.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Gitaar 1 speelt het schema. Gitaar 2 gebruikt triads in het couplet en een melodie uit G majeur in het refrein. Solo: kies afzonderlijk een A-blues en kondig de toonsoortwisseling aan, of blijf 8 maten in G.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Moet een solo altijd naar een nieuwe toonsoort?

Nee. Voor een samenhangend eerste nummer kun je gewoon in G/Em blijven. Een A-blues is hier een apart alternatief.

DAG 30 / 30 · CIRCA 20 MINUTEN

Jouw eindopdracht

Dertig dagen geven een route, geen deadline. Herhaal onderdelen die nog aandacht vragen. Je doel is een kleine muzikale keuze kunnen uitleggen én laten horen.

3 minuten · Terughalen

Speel de belangrijkste oefening van de vorige les zonder eerst te kijken. Controleer daarna je tonen.

5 minuten · Begrijpen en zoeken

Lees de uitleg hierboven. Zoek de genoemde tonen langzaam op de interactieve hals. Zeg de toonnamen hardop en luister naar het verschil.

7 minuten · Speelopdracht

Neem 1 minuut G–C–D–Em op. Speel achtereenvolgens grondtonen, triads en een solo van maximaal vijf verschillende tonen. Neem daarna één twaalfmatenblues in A op.

Begin op 60 bpm, één toon of aanslag per klik. Speel eerst vier keer foutloos; verhoog daarna hooguit 5 bpm. Ontspan en stop bij pijn.

5 minuten · Twee gitaren

Luister terug: wissel je op tijd, hoor je de akkoorden in de solo en laat je ruimte? Kies één punt voor de volgende week. Speel tot slot je eigen riff met twee gitaren.

Alleen oefenen? Neem gitaar 1 met je telefoon of looper op en speel gitaar 2 erbij. Wissel de rollen een tweede keer.

Zelftest: Welke drie bouwstenen kun je gebruiken om overal een triad te vinden?

Grondtoon, terts en kwint. Voor majeur 1–3–5; voor mineur 1–♭3–5. Zoek ze in meerdere octaven en omkeringen.

Spiekbriefje naast je gitaar

AkkoordTonenTriad G/B/eOpen/volledige greep
GG B D4–3–3320003
CC E G5–5–3x32010
DD F♯ A7–7–5xx0232
EmE G B4–5–3022000
AmA C E5–5–5x02210

Wat speel je over G–C–D–Em?

G majeur: G A B C D E F♯ is je gezamenlijke basis. G majeur / E mineur pentatonisch: G A B D E is een compacte start. Land per akkoord op een akkoordtoon; voeg C bij C en F♯ bij D toe om de wisseling duidelijker te maken.

Wat speel je over A7–D7–E7?

A mineur pentatonisch: A C D E G geeft blueskleur. A blues: voeg E♭ als doorgang toe. Voor het akkoordkarakter kun je bewust C♯ bij A7, F♯ bij D7 en G♯ bij E7 laten horen. Deze drie tonen liggen buiten A mineur pentatonisch.

Begrippen in gewone taal

Grondtoon: naamgever van een akkoord of toonladder. Terts: toonafstand die majeur of mineur bepaalt. Kwint: zeven halve tonen boven de grondtoon. Omkering: dezelfde akkoordtonen in een andere volgorde. Toonsoort: tonaal thuis en bijbehorende toonrelaties. Modus: toonladderkarakter rond een ander centrum; alleen een ander startpunt spelen is niet genoeg als de begeleiding hetzelfde thuis blijft aangeven.

Een eerste blik op modi — voor later

G ionisch: G A B C D E F♯. A dorisch: A B C D E F♯ G. D mixolydisch: D E F♯ G A B C. Ze delen dezelfde tonen, maar vragen een ander muzikaal centrum. Probeer D mixolydisch over een aangehouden D7 en hoor de C als kleine septiem. Bewaar dit tot de basislessen goed voelen.

Kwintencirkel — praktisch gebruiken

Met de klok mee: C–G–D–A–E–B–F♯–C♯. Elke stap voegt één kruis toe. Tegen de klok in: C–F–B♭–E♭–A♭–D♭–G♭–C♭. Elke stap voegt één mol toe. Voor een eerste I–IV–V kies je bijvoorbeeld in G de akkoorden G, C en D. In A worden dat A, D en E. De cirkel helpt verwante toonsoorten herkennen; je hoeft hem niet eerst volledig te memoriseren.